Herstructureren van pensioenschuld om de WHOA heen (annotatie HERO)

In het kort

In deze zaak bood een schuldenaar haar schuldeisers een buitengerechtelijk crediteurenakkoord aan. Medewerking van Stichting Pensioenfonds Metaal en Techniek was essentieel, omdat zonder die instemming geen algeheel akkoord tot stand kwam en daarmee niet werd voldaan aan de voorwaarde waaronder het Bbz-krediet van de gemeente van € 104.000,-- was verstrekt. Dat krediet was bestemd voor sanering van de schuldenlast en was verstrekt na bedrijfsdeskundig onderzoek naar de financiële situatie en levensvatbaarheid van de schuldenaar. Het pensioenfonds weigerde echter principieel: het gaat volgens haar om pensioenpremies van werknemers en daarom gaat zij nooit akkoord met saneringsvoorstellen. Nadat het pensioenfonds het saneringsvoorstel had afgewezen en vervolgens het faillissement van de schuldenaar had aangevraagd, vorderde de schuldenaar in kort geding medewerking aan het akkoord en intrekking van de faillissementsaanvraag. 

De voorzieningenrechter stelt voorop dat een schuldeiser een buitengerechtelijk akkoord in beginsel mag weigeren. Alleen onder zeer bijzondere omstandigheden kan zo’n weigering misbruik van bevoegdheid opleveren in de zin van art. 3:13 BW.

Volgens de voorzieningenrechter deed die uitzonderingssituatie zich hier voor. Het pensioenfonds beriep zich te abstract op werknemersbescherming, terwijl VSL concreet had gemaakt dat zonder akkoord faillissement dreigde en behoud van de onderneming ook in het belang van de werknemers was. Daarbij woog mee dat de lopende premies al waren voldaan, zodat het UWV bij faillissement slechts beperkt zou overnemen. Het pensioenfonds had bovendien niet onderbouwd dat faillissement of weigering voor hem gunstiger was. Daarom moest het pensioenfonds meewerken aan het akkoord. De rechter wees wel de vordering af dat het pensioenfonds zijn faillissementsaanvraag moest intrekken; daarover oordeelt uiteindelijk de faillissementsrechter.

Annotatie

In zijn annotatie voor HERO bespreekt Milad de spanning tussen de WHOA en het buitengerechtelijk akkoord. Pensioenvorderingen vallen buiten de WHOA en kunnen daar dus niet worden gesaneerd. Tegelijk laat deze uitspraak zien dat via het algemene vermogensrecht – met name de misbruik-van-bevoegdheidstoets van art. 3:13 BW – toch ruimte kan bestaan om een pensioenfonds tot medewerking te dwingen.

Benieuwd naar de volledige annotatie? Lees het via de website van HERO.